Jan Smetana w zbiorach GAVU Cheb

Zbiory chebskiej galerii obejmują bogatą kolekcję dzieł malarza Jana Smetany (1918-1998), członka założyciela Skupiny 42. Smetana wkroczył na scenę artystyczną bardzo młodo podczas II wojny światowej, po traumatycznym przeżyciu aresztowania podczas studenckiej demonstracji w 1939 roku i uwięzienia w obozie koncentracyjnym Sachsenhausen. Krótko po powrocie w kwietniu 1940 roku poznał teoretyka Jiřího Kotalíka, a później także innych członków przyszłej Skupiny 42, która została założona pod koniec listopada 1942 roku w jego pracowni na praskiej Ořechovce. Z okresu działalności Skupiny pochodzą najstarsze dzieła w chebskiej galerii, inspirowane wizytą Smetany w Paryżu – seria grafik z motywami paryskich ulic i lamp naftowych. Z okresu paryskiego pochodzi również Wiosenny deszcz (1946), autorska replika tego samego obrazu z 1946 roku, oraz Paryskie bistro (1947). Te i inne dzieła galeria zakupiła w trzech oddzielnych transakcjach w latach 1972-1975. Dzięki jego zapisom z dziennika, przechowywanym dziś w archiwum Národní galerie, możemy zajrzeć w kulisy zakupu i funkcjonowania chebskiej galerii. W 1972 roku doszło bowiem do zmian na stanowisku dyrektora, kiedy Bojmíra Huttę zastąpił František Peťas, co, jak Smetana często wspomina w swoich notatkach, wydłużyło proces zakupu. Mimo to transakcja zakończyła się sukcesem i zainicjowała rozmowy o kolejnych zakupach. W ciągu trzech lat udało się w ten sposób pozyskać reprezentatywny przekrój kilku kluczowych etapów twórczości Smetany, od wczesnych prac związanych ze Skupiną 42, poprzez powojenną ucieczkę artysty w sferę pejzażu, aż po późne kompozycje inspirowane motywem ogrodu, w których zbliżył się do abstrakcji. Jan Smetana w zbiorach GAVU Cheb -