Przejdź do treści

Jan Smetana w zbiorach GAVU Cheb

Kurator: Jiří Gordon, Jana Pokorná Kalousková, Jiri Gordon, Jana Pokorna Kalouskova

25 mar – 4 paź, 2026

W zbiorach Galerii Chebskiej znajduje się obszerna kolekcja dzieł malarza Jana Smetany (1918-1998), członka założyciela Skupiny 42. Smetana wszedł na scenę artystyczną bardzo młodo podczas II wojny światowej po traumatycznym przeżyciu, gdy został aresztowany podczas demonstracji studenckiej w 1939 roku i uwięziony w obozie koncentracyjnym Sachsenhausen. Krótko po powrocie w kwietniu 1940 roku poznał teoretyka Jiříego Kotalíka, a później także innych członków przyszłej Skupiny 42, która została założona pod koniec listopada 1942 roku w jego pracowni w praskiej Ořechovce. Najstarsze dzieła w Galerii Chebskiej pochodzą z okresu Skupiny i są inspirowane wizytą Smetany w Paryżu – seria grafik z motywami z paryskich ulic i lamp naftowych. Z okresu paryskiego pochodzą również Wiosenny deszcz (1946), autorska replika tego samego obrazu z 1946 roku, oraz Paryskie bistro (1947). Te i inne dzieła galeria zakupiła w trzech oddzielnych transakcjach w okresie między 1972 a 1975 rokiem. Poprzez jego zapiski z dziennika, przechowywane dziś w archiwum Galerii Narodowej, możemy zajrzeć w przebieg zakupu oraz kulisy galerii w Chebie. W 1972 roku nastąpiły bowiem zmiany na stanowisku dyrektora, kiedy Bojmíra Huttę zastąpił František Peťas, co przedłużyło przebieg zakupu, jak Smetana często wspomina w swoich notatkach. Mimo to transakcja zakończyła się sukcesem i podsyciła rozmowy o kolejnych zakupach. W ciągu trzech lat udało się w ten sposób pozyskać reprezentatywny przekrój przez kilka kluczowych etapów twórczości Smetany, od wczesnych prac związanych ze Skupiną 42, poprzez powojenny ucieczkę autora w sferę malarstwa pejzażowego, aż po późne kompozycje inspirowane motywem ogrodu, w których zbliżył się do abstrakcji.

Jan Smetana w zbiorach GAVU Cheb -

— Gallery of Fine Arts in Cheb