Nie dotykać!

Jak „dotykać” tekstury kolorów oczami? Czy powierzchnia obrazu jest faktycznie szorstka – czy tylko zwodzi? Ta wystawa poświęcona jest zmysłowemu doświadczaniu obrazów, całkowicie bez kontaktu fizycznego. Dzieła imponują nie tylko swoją wizualną obecnością, ale także sposobem, w jaki ich materiały pobudzają wyobraźnię. Otwierają nowy wymiar percepcji, w którym chodzi nie tylko o widzenie, ale także o mentalne badanie materiałów i techniki.

• W XX wieku sztuka doświadcza znaczącej zmiany: artystki i artyści coraz częściej sięgają po codzienne materiały. Obok kosztownych farb olejnych, złota płatkowego czy fresków, do praktyki artystycznej wkraczają tekstylia, papier mache, kawałki drewna czy lateks. To, co wartościowe, auratyczne i trwałe – długo centralne cechy sztuki – zaczyna się chwiać. Ten rozwój prowadzi do fundamentalnej przewartościowania materialności i do rozszerzenia klasycznego obrazu tablicowego.

• Adolf Frohner wcześnie eksperymentuje z kolażowymi rozszerzeniami obrazów i z nich rozwija swoje „obrazy materiałowe”. Dzieło wystawione w Forum Frohner z 1960 roku świadomie nosi ten tytuł.

• Rudolf Polanszky posuwa tę metodę do ekstremum. Od lat 90. XX wieku preferuje używanie materiałów przemysłowych: pleksiglasu i akrylu, aluminium, folii lustrzanej czy kartonu. Pozbawia je ich pierwotnego przeznaczenia i łączy je z żywicą syntetyczną, silikonem, drutem, farbą czy pigmentami w nowe struktury i asamblaże. Powstają powierzchnie od błyszczących po matowe, aż po lustrzane, z kompleksowymi teksturami i efektami. Jego centralna grupa dzieł „Reconstructions” otwiera wizualne pole, które zaprasza widzów i widzki do zanurzenia się w materialność, do eksploracji jej śladów i powierzchni oraz do refleksji nad przestrzenią, funkcjonalnością i znaczeniem.

• Jakob Gasteiger wykorzystuje farbę jako plastyczny, rzeźbiarski materiał. Grubo nakłada ją na płótno szpachelką grzebieniową. Sama farba staje się przestrzenią, powierzchnią, obiektem. Struktury reliefowe można „poczuć” oczami.

• Wystawa prezentuje starannie wybraną kolekcję dzieł, których kombinacja materiałów budzi pragnienie dotykania ich – jednak w muzeum jest to ściśle zabronione. Artyści i artystki bawią się efektem powierzchni i iluzji. Rozszerzają tradycyjny obraz tablicowy i fotografię poprzez zastosowanie różnych materiałów lub hiperrealistyczne oszustwo. W przeciwieństwie do wiosennej wystawy w Forum Frohner, dzieł sztuki na tej wystawie nie wolno dotykać.

• Muzea i galerie sztuki przechowują dzieła sztuki i dobra kultury, badają ich znaczenie i udostępniają je wszystkim. Każde dotknięcie obrazów, dokumentów, zdjęć, obiektów itp. może spowodować uszkodzenia poprzez odciski palców, wilgoć lub ścieranie. „Nie dotykanie” jest środkiem ochrony cennych, wrażliwych i historycznie ważnych obiektów dla przyszłych pokoleń.

Artystki i Artyści: Bettina Beranek, Max Böhme, Tone Fink, Adolf Frohner, Jakob Gasteiger, Rudolf Goessl, Rudolf Polanszky, Wolfgang Raffesberg, Clemens Wolf

Kuratorka: Elisabeth Voggeneder