100 LAT DOMU SZTUKI W OSTRAWIE / (1926–2026)

Rok 2026 jest wyjątkowy dla Domu Sztuki w Ostrawie. Nasz budynek wystawienniczy będzie świętował 100 lat od swojego otwarcia. Od 13 maja 1926 roku, kiedy został po raz pierwszy udostępniony publiczności, pozostaje jednym z najbardziej charakterystycznych symboli architektonicznych i kulturalnych Ostrawy. Budynek został zaprojektowany przez architektów Františka Fialę i Vladimíra Wallenfelsa, których nowoczesna i ponadczasowa koncepcja wyróżnia się w centrum Ostrawy do dziś.

Początki Domu Sztuki są ściśle związane ze Stowarzyszeniem na rzecz budowy i utrzymania pawilonu wystawienniczego w Morawskiej Ostrawie, które w 1923 roku ogłosiło konkurs architektoniczny na nową salę wystawową. Z niego wyłoniono projekt duetu Fiala-Wallenfels, zrealizowany z drobnymi modyfikacjami do formy, którą znamy do dziś.

Kluczową rolę w powstaniu Domu Sztuki odegrał również ostrawski budowniczy, kolekcjoner i mecenas František Jureček (1868–1925). Jeszcze za życia przekazał Stowarzyszeniu Domu Sztuki znaczną część swojej kolekcji dzieł sztuki z życzeniem, aby była ona trwale udostępniona w galerii obrazów Jurečka. Ten dar położył podwaliny pod kolekcję dzisiejszej Galerii Sztuk Pięknych w Ostrawie, która obecnie opiekuje się ponad 24 000 dzieł sztuki i mieści się właśnie w zabytkowym Domu Sztuki.

Nie mniej ważną osobistością związaną z początkami Domu Sztuki był Alois Sprušil (1872–1946). Był członkiem założycielem Stowarzyszenia Domu Sztuki, niestrudzonym organizatorem życia artystycznego i pierwszym administratorem galerii obrazów Jurečka. W latach 1926-1946 pełnił również bezpłatnie funkcję dyrektora Domu Sztuki. Dzięki jego poświęconej pracy kolekcja szybko się rozrastała. Sprušil stał u początków profesjonalnej opieki nad zbiorami. Wygłaszał prelekcje i bezpłatnie oprowadzał zwiedzających po wystawach w każdą niedzielę po południu. Swoim entuzjazmem kształtował charakter instytucji w jej pierwszych dziesięcioleciach.

Obchody tegorocznej setnej rocznicy będą koncentrować się przede wszystkim na prezentacji kolekcji GVUO. Kontynuujemy w ten sposób pierwotną ideę założycieli Domu Sztuki. Już teraz możecie Państwo oczekiwać całodniowej uroczystości 100-lecia Domu Sztuki w Ostrawie, która odbędzie się w środę 13 maja.

100PA Być może zauważyli Państwo nowy element wizualny, który zaczął pojawiać się na wszystkich materiałach graficznych GVUO. Jest to typograficzna gra słów 100PA, która nawiązuje do słowa „stopa” (ślad) i przypomina stuletni odcisk, jaki Dom Sztuki zostawił w kraju morawsko-śląskim i w całej republice. Dom Sztuki był bowiem jednym z pierwszych budynków wystawienniczych w naszym kraju, który powstał na tak zwanej zielonej łące. Wierzymy, że ślad zostawił nie tylko w życiu artystów plastyków, którzy tu wystawiali, ale także w historii regionu i stał się częścią historii wielu rodzin mieszkających w naszym regionie. I będziemy szczęśliwi, jeśli zostawi swój ślad również w Państwa sercach.

Zespół GVUO