1918–1938: Pierwsza Republika

Bilet wstępu na tę wystawę jest jednocześnie ważny na wszystkie wystawy stałe w Veletržním palácu.

Wystawa stała 1918–1938: Pierwsza Republika powstała z okazji 100. rocznicy powstania Republiki Czechosłowackiej i prezentuje bogatą twórczość artystyczną i działalność artystyczną młodego państwa w latach 1918–1938. Oprócz obrazów i rzeźb czołowych artystów czeskich, słowackich, czesko-niemieckich i karpato-rosyjskich (Václav Špála, Josef Čapek, Jindřich Štyrský, Toyen, August Brӧmse, Maxim Kopf, Wenzel Hablik i in.) wystawa obejmuje również dzieła ze słynnej francuskiej kolekcji (Paul Gauguin, Henri Rousseau, Pablo Picasso, Vincent van Gogh i in.), którą państwo czechosłowackie zakupiło krótko po swoim powstaniu w latach 20. i 30. XX wieku.

Projekt wystawienniczy ma charakter średnioterminowej wystawy zbiorowej na 3. piętrze Veletržního palácu. Na podstawie zbiorów National Gallery Prague, uzupełnionych o wypożyczenia z innych instytucji lub z kolekcji prywatnych, prezentuje bogatą i kosmopolityczną twórczość i działalność artystyczną dwudziestoletniego okresu niepodległej Czechosłowacji, w latach 1918–1938. Nie ogranicza się do dzieł sztuk wizualnych, ale ma również interdyscyplinarne aspekty w postaci prezentacji innych dziedzin kulturalnych i artystycznych Pierwszej Republiki (twórczość książkowa, design, użytkowe projektowanie graficzne).

Wystawa przedstawia sztukę Pierwszej Republiki oczami ówczesnego miłośnika sztuki poprzez kluczowe galerie, stowarzyszenia artystyczne i inne instytucje kulturalne oraz zapoznaje zwiedzających z ważnymi centrami kultury. W pierwszej kolejności jest to stolica, jako centrum sztuki z ożywioną działalnością wystawienniczą, prezentującą twórczość nie tylko twórców krajowych, ale i zagranicznych. Dalej Brno, Zlín, Bratislava, Košice i Użhorod. Częścią wystawy są częściowe rekonstrukcje fundamentalnych wystaw, które odbywały się w tych centrach w czasach Pierwszej Republiki – wystawy Tvrdošíjnych, Wystawa Współczesnej Kultury w Brnie, Poezja 1932 czy Pierwsza Wystawa Surrealistów w Czechosłowacji. Ekspozycja nie ogranicza się wyłącznie do swobodnej twórczości plastycznej, ale ma również interdyscyplinarne aspekty – od typografii książkowej po wzornictwo użytkowe.

W ramach danego czasu i przestrzeni projekt przedstawia ważne wydarzenia w dziedzinie kultury wizualnej w okresie tzw. Pierwszej Republiki, z naciskiem na kosmopolityczny i wielonarodowy charakter jej terytorium. To podejście ma na celu nie tylko wierne historycznie przedstawienie bogactwa i różnorodności kultury młodego państwa, ale także służyć jako lekcja dla współczesności, kiedy to nieznajomość przeszłości często prowadzi do postaw ksenofobicznych. Wystawie towarzyszy również bogaty program edukacyjny i ekspercki.

Wystawa od października 2023 r. jest częścią AUDIOPRZEWODNIKA, który powstał z okazji wystawy dokumentalnej „100 lat francuskiej kolekcji”. Dwanaście dzieł z tej wystawy i osiem dzieł z wystawy „1796–1918: Sztuka długiego wieku” uzupełniono o eksperckie objaśnienia, których można posłuchać na własnym urządzeniu. Prosimy o rozwagę i korzystanie ze słuchawek.

Zespół kuratorski: Anna Pravdová, współpraca Lada Hubatová-Vacková Veletržní palác – 3. piętro

Wystawa powstała dzięki wsparciu finansowemu Ministerstwa Kultury Republiki Czeskiej i została otwarta w ramach obchodów ważnych rocznic roku 2018 związanych z naszą państwowością.

National Gallery Prague dziękuje wszystkim wypożyczającym dzieła: Česká pošta, s.p., Poštovní muzeum Kunsthalle Praha Moravská galerie v Brně Muzeum města Brna Národní filmový archiv Národní muzeum – Náprstkovo muzeum asijských, afrických a amerických kultur Národní muzeum – Historické muzeum Oblastní galerie Liberec Památník národního písemnictví v Praze Slovenská národní galerie Tate, Londyn Technické muzeum v Brně Uměleckoprůmyslové museum v Praze Východoslovenská galerie, Košice Východoslovenské muzeum v Košicích Kolekcje prywatne