Na rozdrożu: architektura międzywojenna w Japonii

Z PRZYCZYN OPERACYJNYCH WYSTAWY NIE BĘDZIE MOŻNA ODWIEDZIĆ W TERMINIE 2–12.10. DZIĘKUJEMY ZA ZROZUMIENIE.

Autorski zespół grupy kreatywnej Okolo prezentuje w sali społecznej Rezydencji Semlera rozszerzoną wersję wystawy Na rozdrożu: architektura międzywojenna w Japonii, która powstała na początku tego roku dla Willi Winternitza. Wystawa opiera się na własnych badaniach Štěcha prowadzonych w Japonii oraz szczegółowej dokumentacji fotograficznej, połączonej z projektem graficznym i architekturą wystawienniczą jego kolegów Matěja Činčery i Jana Klossa.

Ekspozycja przedstawia różnorodne przykłady międzywojennej japońskiej modernistycznej architektury mieszkalnej, której głównym tematem było przede wszystkim przenikanie japońskich tradycji budowlanych i kulturowych z nowymi awangardowymi impulsami napływającymi z Europy i USA. Wszystkie prezentowane domy są wzajemnie bardzo odmiennymi przykładami japońskiej nowoczesności, w których wyobrażone zderzenie i synteza Wschodu i Zachodu przejawiają się na różne sposoby.

Wynika to z ogólnego rozwoju historycznego kraju. Okres międzywojenny następuje po wcześniejszym etapie ery Meiji (1868–1912), kiedy cesarstwo przeżyło gwałtowną modernizację przy wsparciu mocarstw zachodnich. Po nim nastąpił okres Taishō (1912–1926), a następnie długa epoka Shōwa cesarza Hirohito, który objął stanowisko głowy państwa w 1926 roku i panował do 1989 roku. Okres międzywojenny charakteryzuje się z jednej strony agresywną polityką imperialną Japonii, a z drugiej ogólną modernizacją oraz początkową westernizacją społeczeństwa i instytucji.

W architekturze pierwsi modernistyczni pionierzy zaczęli projektować nowoczesne domy pod wpływem europejskiego i amerykańskiego modernizmu już w latach dwudziestych. Należeli do nich architekci tacy jak Sutemi Horiguchi, Iwao Yamawaki, Koji Fujii oraz Kameki i Nobuko Tsuchiurowie. Ważny był także wpływ wielkich postaci, takich jak Frank Lloyd Wright z USA czy Henri Rapin z Francji. Wystawa celowo omija twórczość czeskich architektów Jana Letzela i Antonína Raymonda, których znaczące działania w Japonii są jednak u nas nieco lepiej znane.

Dla Rezydencji Semlera powstało także kilka dodatkowych paneli, które rozszerzają temat architektury mieszkalnej na publiczne i mieszkaniowe realizacje wczesnego modernizmu i art deco.