Verena Paravel: Kosmofonia

Kuratorki: Fatima Hellberg, Lukas Flygare i Naoko Kaltschmidt

Kosmofonia to immersyjny, zmysłowy projekt filmowy reżyserki i artystki Vereny Paravel. Rozwija się w kilku rozdziałach i środowiskach, stanowiąc nową formę filmową, która z uwagą podchodzi do życia zwierząt, roślin i ekosystemów – nie poprzez przyjmowanie ich perspektywy, ale poprzez wypieranie człowieka jako strukturyzującego centrum percepcji i otwieranie się na inne rytmy, inne obecności, inne formy sprawczości.

Kosmofonia eksploruje niesłyszalne dźwięki i głosy planety: wibracje infradźwiękowe, rezonanse sejsmiczne, akustyczne procesy wymiany między gatunkami oraz ślady dźwiękowe transformacji ekologicznej i przetrwania ekologicznego. Te rejestry istnieją poza progiem ludzkiego słuchu i pozostają w dużej mierze nieznane nawet w kręgach naukowych. Paravel zbliża się do nich, kierując się swoim zainteresowaniem „widzeniem uszami”, poprzez eksperymentalne praktyki dźwiękowe i niekonwencjonalne metody obrazowania.

Jej badania odrzucają zarówno naiwny naturalizm, jak i fetyszyzację technologii. Obraz i dźwięk stają się instrumentami uwagi i kontaktu, a zatem nie służą jedynie ilustracji. Otwiera się w ten sposób świat, w którym granice między gatunkami, ciałami i środowiskami są porowate, a istoty ludzkie i nieludzkie współistnieją bez hierarchii. Dla wielu odwiedzających Kosmofonia stanowi pierwsze spotkanie z tymi dźwiękami – doświadczenie, które zmienia nie tylko sposób, w jaki postrzegamy naturę, ale także sposób, w jaki rozumiemy nasze miejsce w niej.

Obraz Verena Paravel Kosmofonia, 2025-2026 Kadr filmowy Dzięki uprzejmości artystki