Jan Knap: Okna do Raju

„Obraz jest oknem do głębszej rzeczywistości”, twierdzi Jan Knap. Okna otwierają nam widzialne rzeczy, które mogą poruszyć człowieka, aby zobaczył, co jest za nimi. Knap pojmuje swoją twórczość jako medytację nad życiem. Pozornie naiwne i urocze przedstawienie tematyki sakralnej kryje w sobie w rzeczywistości dramaty, które autor przekazuje w swój osobisty sposób – używa do tego symboliki chrześcijańskiej, którą w jego przypadku możemy nazwać „kontemplacyjną ikonografią”. Ta metoda pozwala obserwatorowi dzieła sztuki rozważać poszczególne symbole oddzielnie, ale w kontekście całego dzieła ujawnia wyższy sens. Jest to stary sposób języka wizualnego, który dotyka samej semantyki pojęcia „Andachtsbild”, obrazu dewocyjnego.

O wystawie

WYSTAWA: Jan Knap: Okna do Raju

TERMIN: 04 06 – 18 10 2026 (przedłużono do 01 11 2026)

WERNISAŻ: 04 06 2026 o 19:00

MIEJSCE: Arcidiecézní muzeum Olomouc, Galeria

AUTORZY KONCEPCJI I KURATORZY: Miriam Kolářová, Jan Šícha

SPECJALISTYCZNA WSPÓŁPRACA: Gabriela Elbelová, Jana Hrbáčová, Miroslav Kindl, Martina Potůčková, Miroslav Schubert, Helena Zápalková

PRACE KONSERWATORSKIE I RESTAURATORSKIE: Jakub Barna, Veronika Klimszová, Anna Píšťková

PROJEKT GRAFICZNY: Kateřina Puncmannová

REDAKCJA JĘZYKOWA: Zuzana Henešová

TŁUMACZENIE: Kateřina Báňová

WYPOŻYCZAJĄCY: Jan Knap, Arcybiskupstwo Ołomunieckie, Biskupstwo Litomierzyckie, Galeria Północnoczeska w Litomierzycach, prywatni pożyczkodawcy

Muzeum otwarte: środa–niedziela od 10 do 18

Takie rozumienie twórczości podkreśla fakt, że Knap jest znany z perfekcjonizmu. Przemałowuje postacie i przedmioty, przesuwa je i często przez wiele lat nie uważa obrazu za ukończony. Nieustannie dąży do tego, aby to, co chce wyrazić, było wykonane najlepiej. W perfekcjonizmie możemy dostrzec jego pokorę i głębokie poważanie przed tajemnicą, którą widzi. Jan Knap wprowadza żywotność do zastygłego świata symboli i nadaje mu pewien rodzaj czułości. Patrzymy z nim na sacrum, które naturalnie prowadzi nas do wewnętrznej kontemplacji. Z obrazów Knapa tchnie na nas anagogiczne światło – zmusza nas do dążenia w górę, do czegoś, co nas przekracza. Wyraz artystyczny Knapa niesie więc starą synekdochiczną funkcję obrazów sakralnych – przekazywanie tajemnicy zbawienia.

publikacje i przewodnik

Do wystawy ukazuje się towarzysząca publikacja z bogatym materiałem pisemnym i obrazowym. Głos zabierają w niej specjaliści i przyjaciele, starsze rysunki wskazują na rozwój autora, reprodukcje obrazów zapraszają do Raju i dokumentują niepowtarzalny styl malarski.

Zwiedzający mogą skorzystać z audioprzewodnika po wystawie w aplikacji Cabinet of Wonders, którą można pobrać na telefony. Dzięki wykorzystaniu AI możliwe jest również komunikowanie się z elektronicznym przewodnikiem.

DLA DOROSŁYCH: audioprzewodnik po wystawie "Jan Knap: Okna do Raju"

DLA DZIECI: audioprzewodnik po wystawie "Jan Knap: Okna do Raju"

Jan Knap (*1949)

Malarz mieszka w Plané koło Mariánských Lázní w gotyckim domu, który wyremontował.

Wcześniej mieszkał w Niemczech, Brazylii, USA i Włoszech.

Po ucieczce z Czechosłowacji w 1969 roku studiował u Gerharda Richtera w Düsseldorfie.

Pierwsze sukcesy odniósł w Niemczech, potem w innych krajach, zwłaszcza we Włoszech.

Wystawiał w renomowanych galeriach w Europie i USA, jego twórczość cieszy się zainteresowaniem w Japonii i na Tajwanie.

Jan Knap jest jednym z najbardziej utytułowanych międzynarodowo artystów czeskich.