Labirynt 2026

Regularnie zmieniające się interwencje artystyczne w zamkowym labiryncie powstają w ramach kuratorskich projektów Sztuka dla Miasta. Wybrane dzieła sztuki na rok 2026 autorstwa Jakuba Chomy, Stanislava Zábrodskiego i Tomáša Roubala rozwijają temat labiryntu jako metafory świata kształtowanego przez widoczne i ukryte systemy orientacji, i luźno nawiązują do tematu wystawy Labirynt: Krajobraz wewnętrznego błądzenia we wnętrzu Zamku.

Dzieła, poprzez obiekty, światło, technologie i elementy performatywne, otwierają pytania dotyczące nawigacji, kontroli, zaufania i relacji człowieka do nieustannie zmieniającej się rzeczywistości. Instalacje zapraszają odwiedzających do aktywnego przeżywania ogrodu jako miejsca, które można poznawać i odkrywać wciąż na nowe sposoby. Częścią instalacji są, oprócz realizacji obiektowej, także performanse taneczne powstające we współpracy z choreografami organizacji SE.S.TA – Kristiánem Mensą, Haną Polanską i Viktorem Černickým.

Stanislav Zábrodský (& Kristián Mensa) – Ungrounded

(odsłonięcie 28 lipca 2026)

Realizacja Ungrounded dla ogrodów Zamku Troja opiera się na zmieniających się sposobach, w jakich w różnych epokach odnosimy się do niewidzialnych sił. Podobnie jak średniowieczne kosmologie łączyły porządek ziemski i niebiański, współczesne systemy infrastrukturalne łączą ludzkie działania z procesami geofizycznymi. Poszczególne warstwy obiektu bazują na rysunkach technicznych i diagramach wczesnej nowoczesności, które oprócz instrukcji budowy maszyn i wynalazków odzwierciedlają wizualne modele ówczesnego myślenia, dążącego do uchwycenia tego, co wykraczało poza ludzkie postrzeganie.

Paradygmaty modernistyczne w pracy Ungrounded wchodzą w cykliczne relacje ze swoją współczesną reinterpretacją, w której stopień mierzalności, przedstawialności i technicznej użyteczności przesuwa się w wcześniej niewyobrażalne wymiary, aż znowu wymyka się spod kontroli. Maszyna, która zapomniała swój pierwotny cel, otwiera rozwój industrializacji XIX wieku jako ciągły proces materialny, którego konsekwencje systematycznie osadzają się w krajobrazie, ciałach, archiwach i warstwach geologicznych. Niewidzialne siły, które nowoczesna racjonalność próbowała zmierzyć i technicznie opanować, powracają jako nieuchwytne echo głębokiego czasu, który ożywa w współczesnej materialności technologicznej.

Jakub Choma (& Hana Polanská) – Circle With Many Centers

(odsłonięcie 11 sierpnia 2026)

Twórczość Jakuba Chomy porusza się w niestabilnym tarciu między cyfrową płynnością a materialną gęstością, poddając badaniu niepewną pozycję ludzkiej sprawczości w krajobrazie totalnej mediacji technologicznej.

Dzieło „drogowskazu” Circle With Many Centers Jakuba Chomy zakłóca systemy nawigacji, aby ujawnić je jako symbol kontroli i zmusić nas do kwestionowania rzeczywistości, symulacji i wyborów w późnym kapitalizmie. „Drogowskazy” Chomy, którym artysta poświęca się od dawna, badają systemy orientacji i oznakowania nawigacyjnego zarówno w świecie rzeczywistym, jak i w sferze cyfrowej: od drewnianych znaków turystycznych w naturze, przez miejskie neony, po regulaminy biurowe. O ile znaki te zazwyczaj oferują klarowność i jasne ukierunkowanie, Jakub Choma zakłóca ich funkcjonalność.

Znak, zamiast ułatwiać, wprowadza w błąd i tworzy ambiwalencję. Zamiast nas prowadzić, budzi wątpliwości co do tego, gdzie jesteśmy, dokąd zmierzamy i czy w ogóle możemy ufać informacjom wokół nas. Znak przestaje pełnić rolę pomocnika i staje się symbolem kontroli; odnosi się do niewidzialnego systemu późnego kapitalizmu, który kieruje, reguluje i kształtuje nasze wybory, podczas gdy sam pozostaje nieuchwytny. Chociaż rzeźby wydają się integrować odpady przemysłowe lub elementy ready-made, w rzeczywistości są starannie skonstruowane. Artysta wykorzystuje to napięcie, aby podkreślić rozmyte granice między rzeczywistością a symulacją w życiu współczesnym.

Tomáš Roubal (& Viktor Černický) – Claude

(odsłonięcie 25 sierpnia 2026)

Tomáš Roubal zajmuje się rzeźbą, malarstwem i rysunkiem. Jego prace krytycznie reagują na aktualne problemy społeczne i wydarzenia polityczne. Charakterystyczny dla niego jest wizualnie zrozumiały, prosty, wręcz rysunkowy styl. Ostatnio pracuje głównie z metalem.

Claude: #człowiek #dane #maszyna #energia #ciepło #metal #obliczenia #szum #ciało