GENchangers

Odszyfrowane tajemnice wczesnośredniowiecznych cmentarzysk

Pokolenia: dziadkowie, rodzice, dzieci. Znamy to. Ale co, jeśli poznamy pokrewieństwo ludzi, którzy żyli ponad 1200 lat temu? Wtedy zobaczymy więzi międzyludzkie, które dawały stabilność w czasach wielkich wstrząsów i przemian.

Dzięki temu możemy opowiedzieć nową historię tak zwanej wędrówki ludów. To, co dotąd było niemożliwe, staje się możliwe dzięki włączeniu genetyki w wielorodne badania wczesnego średniowiecza, a dotąd niewidoczne staje się widoczne: życie szerokich warstw ludności.

Jak ludzie żyli we wczesnym średniowieczu

Wychodząc od dwóch wczesnośredniowiecznych cmentarzysk w pobliskich Wiedniu miejscowościach Leobersdorf i Mödling, wystawa czasowa przedstawia świat życia zwykłych ludzi: jak się osiedlali i jak żyli we wspólnocie i kulturze. Kto był z kim spokrewniony, kto miał wspólne dzieci, kto był pochowany obok kogo.

Jednocześnie dowiadujemy się więcej o ich diecie, dzieciństwie, zdrowiu i mobilności. Stąd nasze spojrzenie poszerza się na powiązania i różnice z innymi społecznościami w Europie Środkowej, które nie musiały być ludami, aby wędrować, i które przez długie okresy również były osiadłe.

Histogenes łączy antropologię, archeologię, historię i genetykę

Wyniki prezentowane na tej wystawie pochodzą z projektu HistoGenes, dotychczas największego na świecie projektu badań archeogenetycznych, który zakończy się w 2026 roku. Projekt koordynowany w Austrii i realizowany w dwunastu renomowanych europejskich i amerykańskich ośrodkach badawczych łączy ponad 40 badaczy i badaczek z antropologii, archeologii, historii i genetyki, aby opracowywać wspólne metody i szukać nowych odpowiedzi. Zwiedzający mogą śledzić ich szczegółowe poszukiwania śladów w kościach, genach, znaleziskach i dokumentach, zarówno w strefach interaktywnych, jak i na licznych przykładach.

Wystawa czasowa w NHM Wien poświęcona jest powstawaniu wspólnot i zmianie pokoleń w Europie Środkowej, wynikom badań genetycznych oraz nowym sposobom pracy archeologii, antropologii i historii – gen- i game changers, którzy odszyfrowują tajemnice wczesnego średniowiecza.

Projekt badawczy HistoGenes, którego wyniki wchodzą w skład tej wystawy, został sfinansowany przez Europejską Radę ds. Badań Naukowych (ERC) w ramach programu badawczo-innowacyjnego Unii Europejskiej „Horyzont 2020” na mocy umowy o dofinansowanie nr 856453.