Impresjonizm

Wystawa, obejmująca około 70 eksponatów – obrazów i rzeźb – przygląda się znaczącej kolekcji dzieł impresjonistycznych w Hamburger Kunsthalle, aby zaprezentować ją w szerszym kontekście globalnym. W obliczu odradzających się nacjonalizmów, pojawia się również pytanie, czy dzisiaj wciąż ma sens dzielenie impresjonizmu na kategorie narodowe – a jeśli tak, to jakie wynikają z tego konsekwencje dla naszego myślenia i odczuwania.

Styl impresjonizmu jest zazwyczaj synonimem Francji: dla artystów takich jak Édouard Manet, Claude Monet czy Auguste Renoir, dla uroczych, jasnych i kolorowych dzieł, które często przedstawiają sceny plenerowe, lub dla seryjnego badania stogów siana, fasad kościołów i stawów z liliami wodnymi w grze różnych nastrojów świetlnych o różnych porach dnia lub roku. Że związek ›impresjonizm i Francja‹ w tej wyłączności nie ma zastosowania, pokazuje już pobieżne spojrzenie na inne kraje, w których impresjonizm rozwijał się, choć z opóźnieniem, to jednak w sposób autonomiczny. W Niemczech do impresjonizmu zalicza się m.in. znane i już za życia tak nazywane „Trójgwiazda” Lovisa Corintha, Maxa Liebermanna i Maxa Slevogta. Już współczesne głosy historyków sztuki ruchu postrzegały go przynajmniej jako zjawisko europejskie.

Choć impresjonizm w swojej ojczyźnie, Francji, stracił na znaczeniu najpóźniej wraz z początkiem I wojny światowej, w Niemczech, zwłaszcza w ramach akademii, nurty impresjonistyczne sięgały daleko w lata 20. XX wieku. Jednocześnie wiodący dyrektorzy muzeów, tacy jak Fritz Wichert (Kunsthalle Mannheim), Hugo von Tschudi (Nationalgalerie Berlin i Neue Pinakothek München), Gustav Pauli (Kunsthalle Bremen i Hamburger Kunsthalle) oraz Alfred Lichtwark (Hamburger Kunsthalle), opowiadali się za tym malarstwem, które dzięki temu trafiło do kolekcji publicznych.

Nowa prezentacja dzieł impresjonizmu ukazuje zarówno różnice między niemieckimi i francuskimi przedstawicielami, jak i ich podobieństwa. Należy przy tym zadać pytanie, jakimi tematami zajmowali się malarze po prawej i lewej stronie Renu, skąd pochodziły ich główne impulsy, jakie wzajemne oddziaływania są wizualnie i historycznie dostrzegalne. Jako grupy tematyczne w ramach wystawy służą rozdziały „Portret”, „Pejzaż”, „Inscenizowana figura”, „Miasto i czas wolny” oraz „Martwa natura”.

„Spotkania niemiecko-francuskie” są pomyślane jako integralna część zwiedzania kolekcji w Hamburger Kunsthalle. Dzięki nowemu, atrakcyjnemu projektowi, pięć centralnych sal na piętrze Lichtwark-Galerie jest jednocześnie połączonych w jeden obszar tematyczny i w ten sposób zaprasza do zatrzymania się i oglądania.

Wystawie towarzyszy bogato ilustrowana publikacja. Włączenie nowej prezentacji do aplikacji Hamburger Kunsthalle – również z krótkimi klipami wideo do poszczególnych dzieł lub par dzieł – przenosi temat do przestrzeni cyfrowej. Dwujęzyczność aplikacji i publikacja jej treści na stronie głównej zapewnia ogólną, ponadregionalną dostępność i bezpośrednio angażuje wszystkich zainteresowanych w dyskusję.